Finera Gündem (04.03.2026): Hürmüz Şoku, Asya’da Çöküş ve Enflasyon Sınavı

Finera Gündem:Gürültüden Uzak Makro Ekonomik Özet

4 Mart 2026

Çarşamba sabahından herkese günaydın.

Küresel piyasaların ve jeopolitik dengelerin önemli bir testten geçtiği bir günü geride bıraktık. Orta Doğu’daki çatışmaların Hürmüz Boğazı’nın kapatılmasına kadar varması, enerji piyasalarında sert fiyatlamalar yaratırken Asya borsalarında tarihi düşüşleri beraberinde getirdi.

Yurt içi tarafta ise gözler Şubat ayı enflasyon verisi ile dış ticaret rakamlarındaydı. Gıda fiyatlarının sürüklediği enflasyon verisinin ardından, ekonomi yönetimi küresel petrol şokunun vatandaşa yansımasını engellemek için “eşel mobil” sistemini yeniden devreye almaya hazırlanıyor.

Bugün bültende:

• Gıda fiyatlarının ateşlediği Şubat enflasyonu ve “Eşel Mobil” hazırlığı

• Dış ticaret açığında çift haneli büyüme ve otomotiv pazarında daralma

• Hürmüz Boğazı kapandı: Petrol ve doğal gazda sert ralli

• Asya’da 2008’den bu yana en sert çöküş ve ertelenen Fed beklentileri

• Küresel teknoloji devlerinin (Apple, OpenAI, Nvidia) yeni hamleleri

İyi okumalar.

Finera

Türkiye Ekonomisi

Enflasyon, Dış Ticaret ve Reel Sektör Dinamikleri

• BIST 100 Endeksinde “Enerji” Ayrışması: BIST 100 endeksi günü 162,6 milyar TL hacim ve %3,09 kayıpla 12.933 puan seviyesinden tamamladı.

  • Ayrıntılar: İran’dan gelen Hürmüz Boğazı kapatıldı açıklaması piyasada genel bir satış baskısı yaratsa da brent petrol fiyatlarındaki tarihi sıçrama endeks içinde net bir ayrışmaya neden oldu. BIST Mali Endeksi (XUMAL) %2,70 değer kaybederken, BIST Kimya Petrol Plastik Endeksi (XKMYA) %2,20 yükseldi. Petkim (%7,28) ve Tüpraş (%4,54) günün kazananları oldu.

• Enflasyon Raporu: Gıda Sürüklüyor, Çekirdek Direniyor: TÜİK verilerine göre Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) Şubat ayında aylık %2,96 artarken, yıllık enflasyon %30,65’ten %31,53’e yükseldi.

  • Detaylar: Aylık artışa en büyük katkı, %6,89 (yıllık %36,44) yükselen gıda ve alkolsüz içecekler grubundan geldi. Çekirdek enflasyon göstergeleri (B endeksi %29,91, C endeksi %29,46) ise görece ılımlı seyrini korudu.

  • Eşel Mobil Geri Dönüyor: Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, jeopolitik gelişmeler kaynaklı petrol artışlarının enflasyona etkisini sınırlandırmak için çalıştıklarını belirtti. Ekonomi yönetiminin, akaryakıt pompa fiyatlarındaki artışı dengelemek için ÖTV üzerinden çalışan eşel mobil mekanizmasını yeniden devreye alması ve planlanan motorin zamlarının iptal edilmesi bekleniyor.

• Dış Ticaret Açığı Büyüyor: Ticaret Bakanlığı’nın öncü verilerine göre, Şubat ayında dış ticaret açığı yıllık bazda %18,1 artışla 9,2 milyar dolar seviyesine yükseldi. İhracat %1,6 artışla 21,1 milyar dolara çıkarken, ithalattaki %6,1’lik artış (30,3 milyar dolar) açığı genişletti.

• Otomotiv ve Şirket Haberleri: * Otomotiv: Şubat ayında otomobil ve hafif ticari araç pazarı yıllık %2,97 daralarak 88.039 adet oldu. Otomobil satışları %8,21 düşerken, hafif ticari araç satışlarının %24,16 artması ticari talebin canlı kaldığını gösterdi.

  • TAB Gıda: Şirket, 2025 yılında sistem genelinde satışlarını yıllık bazda %52 artırarak gelirini 62,5 milyar TL’ye çıkardığını duyurdu.

KÜRESEL PİYASALAR

Hürmüz Şoku, Asya’da Kara Gün ve Teknoloji Gündemi

• Enerji Piyasalarında Arz Endişesi: İsrail ve ABD’nin İran’a yönelik saldırılarının 4. gününde Hürmüz Boğazı’nın kapatıldığı haberleri dünyayı alarma geçirdi.

  • Fiyatlamalar: Küresel petrol arzının beşte birinin geçtiği boğazın kapanmasıyla Brent petrol %8’in üzerinde artışla 85 doları aştı. Katar’daki (QatarEnergy) tesislere yapılan saldırı sonrası Avrupa doğal gaz fiyatları (TTF) ise cuma kapanışına göre %60’ın üzerinde değer kazandı.

  • Diplomasi: ABD Başkanı Trump, Körfez’den geçen tankerlere ABD donanmasının refakat edebileceğini duyurdu. Trump ayrıca askerî üs kullanımına izin vermeyen İspanya’ya ticari ilişkileri kesme tehdidinde bulunurken, Akdeniz’e uçak gemisi gönderen Fransa’yı övdü.

• Asya Borsalarında Tarihi Çöküş: Artan enerji maliyetleri ve jeopolitik riskler Asya piyasalarında panik satışlarına neden oldu.

  • Güney Kore Kospi endeksi %12 ile 2008 küresel finans krizinden bu yana en büyük günlük kaybını yaşadı. Japonya %4, Hong Kong %2,8 ve Hindistan %2 değer kaybetti. MSCI Asya Pasifik endeksi %4,5 geriledi.

• Fed Faiz İndirimini Rafa Kaldırıyor: Enerji fiyatlarındaki sert sıçrama, ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinin tonunu değiştirdi. New York Fed Başkanı Williams ve Minneapolis Fed Başkanı Kashkari, enerji şokunun enflasyonist baskı yaratacağını vurgulayarak faiz indirimleri konusunda daha fazla veriye ihtiyaç duyduklarını belirttiler.

• Teknoloji Dünyasında Hareketlilik:

  • Apple: Gücünü yeni M5 Pro ve M5 Max çiplerinden alan MacBook Air ve MacBook Pro modellerini tanıttı. Cihazlar yapay zeka görevlerinde 4 kata kadar performans artışı sunuyor. M4 çipli yeni iPad Air da duyuruldu.

  • Yapay Zeka ve Çip: OpenAI’ın Pentagon ile anlaştığını duyurmasının ardından ABD’de ChatGPT uygulamasını silenlerin oranı %295 arttı. Tepkiler üzerine şirket, sistemin “vatandaşların kitlesel gözetimi” amacıyla kullanılmasını yasaklayan bir madde ekledi. Öte yandan NVIDIA, çipleri hızlandırmak için fotonik bileşen üreticileri Lumentum ve Coherent’a 4 milyar dolarlık yatırım yaptı. Amazon ise İspanya’ya 18 milyar avroluk ek veri merkezi yatırımı yapacağını açıkladı.